W Frankfurter Allgemeine Zeitung ukazał się apel Moniki Sus i Tobiasa Bunde, w którym autorzy podkreślają, że relacje polsko-niemieckie mają dziś kluczowe znaczenie – zarówno dla obu państw, jak i dla przyszłości całej Europy.
Wskazują przy tym, że oba rządy zwiększają wydatki na obronność, współpracują w ramach NATO i UE, a wzajemne powiązania handlowe należą do najgęstszych w Europie. Mimo to relacje dwustronne „znalazły się w wirze, który ciągnie je w dół”.
Źródła napięć – kontrole graniczne i polityka wewnętrzna
Sus i Bunde podkreślają, że jednym z głównych punktów zapalnych stały się przywrócone przez Niemcy kontrole graniczne, które – mimo protestów premiera Donalda Tuska – zostały przedłużone. W odpowiedzi Polska wprowadziła własne kontrole. To, według autorów, dowód braku koordynacji i wzajemnego zaufania, który osłabia wspólnotę interesów.
Autorzy wskazują też na trwały deficyt zrozumienia historycznego. Niemcy koncentrują się na przyszłości, podczas gdy dla wielu Polaków wojenne krzywdy nadal są żywą pamięcią.
Po pierwsze, mimo wcześniejszych deklaracji, projekt pomnika poświęconego sześciu milionom polskich ofiar II wojny światowej w Berlinie wciąż nie został zrealizowany. Zamiast niego odsłonięto jedynie symboliczny głaz, co wielu Polaków odbiera jako gest niewystarczający i spóźniony.
Po drugie, spór o reparacje wojenne pozostaje punktem zapalnym. Dla Niemiec temat ten jest formalnie zamknięty, jednak w Polsce wciąż budzi silne emocje. Brak uznania dla poczucia krzywdy historycznej oraz odmowa rozmów o odszkodowaniach są postrzegane przez wielu jako przejaw braku szacunku i zrozumienia dla polskiej wrażliwości historycznej.
Stawka: przyszłość Europy
Eksperci podkreślają, że w czasie wojny na Ukrainie i transformacji energetycznej Polska i Niemcy mają wspólną odpowiedzialność za spójność Europy. Bez ścisłej współpracy – zarówno na poziomie politycznym, jak i społecznym – niemożliwe będzie skuteczne działanie w obliczu globalnych zagrożeń.
Jak podsumowują: „Bez Niemiec i Polski Europa się nie obroni. Ale żeby działać razem, trzeba najpierw się zrozumieć”. Czy uda się osiągnąć historyczne porozumienie i odbudować wzajemne zaufanie? Czas pokaże.
źródło zdjęcia: https://x.com/pl_european/status/1920160701034741912/photo/1
MG